T24
AKP ve CHP’nin seçim bildirgelerini açıklamasının ardından HDP de Ä°stanbul’da Mustafa Kemal Kültür Merkezi’nde düzenlenen toplantıda seçim bildirgesini açıkladı.
Eş Genel Başkanlar Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ, birlikte yaptığı açıklamayla 12 başlıktan oluşan 200 sayfalık seçim bildirgesini kamuoyuna tanıttı.
Ä°lk olarak konuÅŸma yapan Figen YüksekdaÄŸ, “Bu bildirge Sultan’ın kâbusu, Türkiye halklarının hayalidir” dedi. Ä°ktidara gelmeleri halinde Kadın Bakanlığı kuracaklarını söyleyen YüksekdaÄŸ, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nde de tüm kadınlar için resmi tatil olacağını duyurdu. Anadilde eÄŸitimin de hayata geçirileceÄŸini dile getiren YüksekdaÄŸ, “Her mahallede anadilde eÄŸitim veren ücretsiz kreÅŸler açılacak” diye belirtti.
Ä°ktidar olmaları halinde “Vali dahil herkesin seçimle iÅŸbaşına geçeceÄŸi bir sistem inÅŸa edeceklerini” söyleyen YüksekdaÄŸ, “Diyanet Ä°ÅŸleri BaÅŸkanlığı kaldırılarak devletin din alanından el çekmesini saÄŸlayacağız. EÅŸ BaÅŸbakanlık sistemi de hayata geçirilecek” diye ekledi.
‘Asgari ücret ve emekli maaşı 1800 lira, tüm gençlere 200 TL…’
YüksekdaÄŸ’ın ardından söz alan DemirtaÅŸ da “Artık devletten korkmadan huzur içerisinde yaÅŸamak istiyoruz” diye konuÅŸtu. “Hiçbir ÅŸey Ankara’dan göründüğü gibi deÄŸil” diyen DemirtaÅŸ, “Sokaklardan Ankara’ya bakınca, burnu büyüklerin, ensesi kalınların gördüğü gibi deÄŸil” ifadesini kullandı. CHP’nin 1500 lira asgari ücret ve emekliye çift iikramiye vaadi üzerinde tartışmalar devam ederken DemirtaÅŸ, HDP iktidarında asgari ücret ve emekli maaşının 1800 lira olacağını söyledi. DemirtaÅŸ şöyle devam etti:
“Bütçesinin ağırlıklı olarak spor harcalamarına ayrıldığı Gençlik ve Spor Bakanlığı yerine gençlerin ihtiyacının karşılanacağı bir gençlik bakanlığı kuracağız Bizler tep tip yaÅŸama zorlanan gençlerin, özgürce yaÅŸamasının önünü açacağız. Gençlerin örgütlenmesi önündeki engelleri kaldıracağız. 15-25 yaÅŸ arası istisnasız tüm gençlere 200 TL iletiÅŸim ve ulaşım desteÄŸi saÄŸlayacak genç yaÅŸam kartı uygulamasını hayata geçireceÄŸiz. Seçme yaşını 16’ya seçilme yaşını 18’e düşüreceÄŸiz. Cinsiyet eÅŸitlikçi engelsiz kampüsler kuracağız. Gençlerin geleceÄŸini belirleyen adaletsiz sınav sistemini tümden kaldıracağız.”
YüksekdaÄŸ ve DemirtaÅŸ’ın açıklamalarından satır baÅŸları şöyle:
Kürsüde ilk olarak konuşan Yüksekdağ, şunları söyledi:
“Heyecanınızı ve burada resmettiÄŸiniz güzelliÄŸi saygıyla sevgiyle selamlıyorum. Heyecanlı bir yola girdik. GeçtiÄŸimiz tüm yolların ve aÅŸamaların, gelip kesiÅŸtiÄŸi an iÅŸte bu andır. Öyle bir andayız ki bütün ezilen insanlığın, kadınların, gençlerin, halkların ve inançların insanca bir yaÅŸama karşı duyduÄŸu özlem ve istek iÅŸte bugün tarihsel bir dönemece geldi.
Biz bugün sadece geçmiÅŸte yürüdüğümüz yolları deÄŸil kazanacağımız bir Türkiye’yi istiyoruz. Bugün sizlerle seçim bildirgemizi paylaÅŸacağız. Bu bildirge bizim yıllar boyunca halkımızın baÄŸrında oluÅŸmuÅŸ mücadele birikimimizin deÄŸerlerimizin bir aynasıdır.
Bu yollarda biriktirdiğimiz her değeri damıtıp işte bu bildirgeyle yeni yaşam programına dönüştürmeye çalıştık. Bu bildirgede bir kişinin üç beş kişinin değil bizlerin emeği var.
Bu bildirgeyi biz kadınlar, gençler, halklar, Aleviler, Kürtler ve bütün ezilen halklar oluşturduk. LGBTİ bireylerle birlikte yazdık. Haklıların gücüyle ve aklıyla yazdık.
Yıllar boyunca biriktirdiğimiz haklılığımız bu bildirgeyle bir kazanma iradesine dönüştü. HDP yani bir bütün olarak bizler bu zamana kadar kapatılan bütün kapıları açan kararlılığımız ve enerjimizle bugün çok farklı bir noktaya geldik.
Bildirgemiz, Sultan’ın kâbusu ve Türkiye halklarının hayalidir inancıdır. Onlar kâbus görmeye baÅŸladılar. Daha çok kabus görecekler ama biz bu hayalle biz bu inançla bildirgemizde ifade ettiÄŸimiz yeni yaÅŸamı inÅŸa edecek gücü ortaya koyduk.
‘Türkiye’de her ÅŸey çok farklı olacak’
Sunacağımız bildirge çok öncesinden itibaren HDP’nin gittikçe büyüyen siyasi yürüyüşü üzerinden sizlere yansıdı.
Bu programı bizlerin gücüyle hayata geçirdiÄŸimizde, yeni yaÅŸamın böyle öncü hamlesini hayata geçirdiÄŸimizde Türkiye’de her ÅŸey çok farklı olacak. Barışın adaletin işçilerin adaletin emekçilerin kadınların yeni bir yaÅŸam alanına kavuÅŸması için bütün Türkiye toplumunu bu bildirgenin tam içinde yer almaya davet ediyoruz.
Bizlerin başarma gücünü de bu programı uygulama gücüyle birleştireceğiz. HDP’nin güçlü bir biçimde yer alacağı Meclis’te işte bugün sunacağımız bildirgenin yaşamla buluştuğu enerjiyi de ortaya çıkaracağız. Hepimizin yolu açık olsun.
‘Kadın Bakanlığı kurulacak’
Ä°stediÄŸimiz mesleÄŸi seçebildiÄŸimiz, erkeklerle eÅŸit ücret aldığımız, tacize maruz kalmadığımız bir yaÅŸam istiyoruz. Bu seçimlerde milletvekili adaylarımızın yarısı kadın, hayal ettiÄŸimiz bir yaÅŸam gibi. Meclis’in yarısının kadın olduÄŸu kadın vekillerin kadın mücadelesini sürdürdüğü erkek egemen olmayan bir toplumda yaÅŸamak istiyoruz. Bizler bu yönelimi hayata geçirebilmek için uygulama gücümüzle hareket edeceÄŸiz. Bu görüşe baÄŸlı olarak bir kadın bakanlığı kuracağız.
Kadını bir birey olarak görmeyen, göz yumma politikasını destekleyen erkek egemen zihniyete karşı radikal ve güçlü bir kadın özgürleÅŸme hamlesi gerçekleÅŸtireceÄŸiz. Bakanlık, kadınların ayrımcılığa karşı savunulması için çalışacak, sadece kadınlar için çalışacak. Ãœcretsiz kreÅŸler açacağız. Kadınların enerjisi özgürleÅŸecek. Kadının sırtına yüklenen sorumlulukları, kamunun sahiplenmesiyle bütün toplumsal yapının sahiplenmesiyle kadının yükünü hafifleteceÄŸiz. YaÅŸlı bakım kurumları, engelli iyileÅŸtime merkezlerini yaÅŸama geçireceÄŸiz. 8 Mart’ı bütün kadınlar için resmi tatil ilan edeceÄŸiz. Bugüne kadar kadının adını tanımayan siyasi iktidara karşı cevabı böyle vereceÄŸiz. 8 Mart’ta bütün kadınlara mitinglere katılım için ücretsiz ulaşım izni verilecek.”
“Homofobik zihniyete karşı…”
Cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğine yönelik ayrımı ortadan kaldıracak olanlar bizleriz.LGBT bireylerin insanca yaşam sürmesini sağlayacağız. Eşit yurttaşlığı anayasal güvenceye alacak adımlar atacağız. Sosyal eşitsizlikleri giderecek politikaları hayata geçireceğiz. Homofobik zihniyete karşı renklerini de al gel diyoruz. Ayrımcı zihniyetten ayrılmış kampüsler kuracağız. her türlü ayrımcılık ve şiddete karşı ulaşılabilir mekanizmalar kuracağız. Translara karşı cinayetleri bizler olarak durduracağız. İnsanlığa sahip çıkacağız.
‘Vali de seçimle iÅŸbaşına gelecek’
Her türlü cesayete, antidemokratik yasalara karşı demokratik reform sürecini baÅŸlatacağız. Ä°nsanlık esaslı yeni bir anayasayı hep beraber yapacağız. Sivil bir anayasa olacak. Türkiye’nin demokratikleÅŸmesinde ve barışın gerçekleÅŸmesinde önemli bir rol oynayacak demokratik özerkliÄŸi Türkiye’nin her yerinde hayata geçireceÄŸiz. Vali dahil herkes seçimle iÅŸbaşına geçecek.
‘EÅŸ baÅŸbakanlık sistemi hayata geçecek’
Parlamenter sistemi demokratikleÅŸtireceÄŸiz. EÅŸ genel baÅŸkanlık sistemi uygulayan partilerin, iktidara geldiÄŸinde eÅŸ baÅŸbakanlık sistemi ile devam etmesini saÄŸlayacak sistemi hayata geçireceÄŸiz. Temel hak ve özgürlüklerin önündeki baskıcı yasalar kalkacak. Ä°ÅŸkence ve kötü muamele insanlık suçu sayılacak ve zaman aşımı olmayacak. Anayasada baÅŸkanlık sistemi asla olmayacak. Seçim barajı kalkacak, Meclis’te bütün partilerin aldıkları oy oranıyla temsil edilmesinin yolunu açacağız. Bizler HDP, tarihte çok önemli bir hamle yaparak barajı aÅŸmak suretiyle yasalardan tamamen kaldıracağız. Cinsiyetçilikle ilgili pozitif ayrımcılık ilkesi uygulanacak.”
‘Diyanet Ä°ÅŸleri BaÅŸkanlığı kaldırılacak’
Herhangi bir dini inancı olmayan yurttaÅŸların özgürlüğünü anaysal güvenceye kavuÅŸturacağız. Zorunlu din dersi uygulamasına son vereceÄŸiz. Din dersleri seçmeli olacak. Alevi çocuklarının din dersi politikasıyla dayatmaya uÄŸramasına izin vermeyeceÄŸiz. Diyanet Ä°ÅŸleri BaÅŸkanlığı kaldırılarak devletin din alanından el çekmesini saÄŸlayacağız. Bütün inanç toplulukları din özgürlüğü serbestçe yaÅŸayabilecek. Cemevi ibadethane olarak tanımlanacak. Dini inancın gereÄŸi olarak kabul edilen kılık kıyafete hiçbir alanda müdahale edilmeyecek. Irkçı milliyetçi politikaları bitireceÄŸiz.”
Doğayla dost bir insanlık anlayışını savunuyoruz. Tüm canlıların yaşam hakkını savunacağız. Nükleer enerji yatırımlarını durduracağız.
‘Çalışma süresi 35 saate düşecek’
Kamuda çalışanlar kadrolu hale getirilecek. Özel istihdam bürolarını kiralk işçi uygulamalarını ortadan kaldıracağız. Madenlerde cinayetleri durduracağız. Katliamcı kıyıcı düzeni ortadan kaldıracağız. Madenlerde güvenli ortam sağlanana kadar üretimi durduracağız. İşçilerin yaşamına son veren bütün uygulamaları kaldıracağız.İş cinayetlerini bitireceğiz. İş cinayetlerine sebebiyet verenlerin cinayetten yargılanması sağlanacak.İstihdamı artırmak için resmi haftalık süresi 35 saate düşecek. Hükümetin grev erteleme yetkisi kaldırılacak.
Sunuma devam eden Selahattin DemirtaÅŸ’ın konuÅŸması ise şöyle:
‘Gaz, cop, toma görmekten bıktık usandık’
Hepinizi yürekten selamlıyorum. Umut ediyorum ki bildirgemizle birlikte bugünden itibaren artık Türkiye’nin her bir köşesinde karamsarlığın ve korkunun yerini HDP’nin umudu yer alacak. Bende ÅŸimdiden hayırlı uÄŸurlu olsun diyorum.
Biz bu topraklar üzerinde büyük bir zenginlik ve hazinenin üzerinde oturan yoksullar olmaktan bıktık artık. Bizler çok dilli kültürlü inançlı yapımızla ve farklılıklarımızla horlanmaktan alay edilmekten usandık çünkü. Ve her gün bu ülkede silah sesi, gaz, cop, panzer, TOMA görmekten bıktık usandık. Artık birbirimizden korkmadan devletten hükümetten korkmadan birbirimize güvenerek inanarak barış içerisinde yaşamak istiyoruz.
Bizler HDP’yi oluÅŸturan bizler, her bir farklılığımızla sesimizle, Türkiye toplumunun tamamı eÄŸer ortak duygularda birleÅŸeceksek bu bizler açısından teklik üzerine deÄŸil birlik üzerine inÅŸa edilmiÅŸ insanlık kimliÄŸi olabilir.
Medeniyetin beÅŸiÄŸi dediÄŸimiz coÄŸrafyamızda insanlığı merkeze koyarak yeni bir baÅŸlangıç yapmak zorundayız. Ä°nsanlığı düştüğü yerden kaldırmak zorundayız. Bu HDP’nin boyun borcudur.
‘Hâlâ umut var diyeceÄŸiz’
Kapitalizmin en acımasız uygulamalarına, neoliberal politikalara karşı, paranın her şeyi satın alabileceğine inanan duyguya karşı insanımızı insanlığımızı öne çıkaracağız. Halen umut var diyeceğiz.
Kanın oluk oluk aktığı, doğanın her gün acımasızca katledildiği bu coğrafyada halen umut var diyeceğiz.
Bizim yapacağımız hiçbir öneriyÄ° tek başına deÄŸerlendirmemek lazım. Biz bütünlüklü bir sistem deÄŸiÅŸikliÄŸi öneriyoruz. Radikal deÄŸiÅŸim öneriyor HDP. Yepyeni bir Türkiye’yi radikal bir dönüşümle inÅŸa edebiliriz.
Bizim programımızın esasında hükümet olarak biz yapacağız yoktur, bizati halk olarak çözümün gerçek aktörleri vardır.
Hiçbir ÅŸey Ankara’dan göründüğü gibi deÄŸil. Sokaklardan Ankara’ya bakınca, burnu büyüklerin, ensesi kalınların gördüğü gibi deÄŸil. Ve bizler bugün HDP olarak ortaya koyacağımız söyleyeceÄŸimiz ÅŸeyler hiçbir parti tarafından söylenmemiÅŸ gibi kabul edilmeyecek.
Artık HDP yeni bir çita koyuyor ortaya. Artık kaygıya yer yok diyorsak. Artık bizler duruma el koyuyorsak, o halde haydi. Bizler Meclis’e HDP Meclis’e.
‘Tüm gençlere 200 TL…’
“Bütçesinin ağırlıklı olarak spor harcalamarına ayrıldığı Gençlik ve Spor Bakanlığı yerine gençlerin ihtiyacının karşılanacağı bir gençlik bakanlığı kuracağız Bizler tep tip yaÅŸama zorlanan gençlerin, özgürce yaÅŸamasının önünü açacağız. Gençlerin örgütlenmesi önündeki engelleri kaldıracağız. 15-25 yaÅŸ arası istisnasız tüm gençlere 200 TL iletiÅŸim ve ulaşım desteÄŸi saÄŸlayacak genç yaÅŸam kartı uygulamasını hayata geçireceÄŸiz. Seçme yaşını 16’ya seçilme yaşını 18’e düşüreceÄŸiz. Cinsiyet eÅŸitlikçi engelsiz kampüsler kuracağız. Gençlerin geleceÄŸini belirleyen adaletsiz sınav sistemini tümden kaldıracağız.”
‘YÖK ve öğretim ücretleri kalkacak’
Her gencin baÅŸarısına göre tercih ettiÄŸi bölümde okumasını saÄŸlayacağız. Ãœniversite meclisleri yer alacak, YÖK’ü tümden kaldıracağız. Onun yerine üniversiteler arası bilgi alışveriÅŸini saÄŸlayacak bir kurul kuracağız. Karşılıksız burs vererek, öğretim ücretlerinin kaldırılması için bütçe ayıracağız. Sosyal güvencesi olmayan hiçbir genç kalmayacak. gençlerin bilgiye eriÅŸimdeki engelleri kalkacak. Özgür internet eriÅŸimini kamusal mekanların tamamında ücretsiz olarak sunacağız.
‘Vicdani ret anayasal hak olacak’
Vicdani ret hakkını anayasal bir güvence olarak tanımlayacağız.”
Vicdani ret hakkını anayasal bir güvence olarak tanımlayacağız. Eline silah almak istemeyen, antimilitarist olan gençler bu haktan yararlanabilecek. Gençler istedikleri zaman dilimi içinde kamu görevi yapabilecek. Gençlik baÅŸa çıkılacak deÄŸil, baÅŸa çıkarılacak kesimdir.”
‘Hasta tutsaklar serbest bırakılacak’
Adalet sistemi yeniden düzenlenecek. Adalet Bakanlığı’nın HSYK üzerindeki vesayetini sona erdireceÄŸiz. Bizler adalet sistemini tarafsız hale getirmek için adım atmak istiyorsak, avukatın bürosu adalet binasının dışındaysa savcının bürosu adalet binasında hakimin yanında olamaz. O da adalet binasının dışında çalışmasını sürdürmelidir. Herkes anadilinde ücretsiz yargı hizmeti saÄŸlanacak. Hasta tutsakların serbet kalmasını saÄŸlayacağız. Herkesi tarihle yüzleÅŸmeye çağırıyoruz. Soykırım gibi iddiaların sonuçlandırılması için hakikat komisyonları kuracağız. Ä°ÅŸgal edilen tüm mülkler sahiplerine iade edilecek. Koruculuk sistemi kaldırılacak. BaÅŸka alanlarda özlük hakları korunarak istihdam edilmelerini saÄŸlayacağız. Medya sahiplerinin baÅŸka sektörlerde faaliyet göstermelerine izin vermeyeceÄŸiz. Sosyal medyada düşünce özgürlüğüne yönelik yasaklara son vereceÄŸiz. Özgürlüğe hep birlikte bizler sahip çıkacağız.”
‘Ermenistan sınırı açılacak’
Barışçıl bir dış politika mümkündür diyoruz. Suriye’deki savaşın sona erdirilmesi için çaba harcayacağız. Ä°ÅŸgalci politikalara karşı duracağız. Kıbrıslı Türk ve Rum halkların bölünmüşlüğe karşı ortaya koydukları çabaları destekleyeceÄŸiz. Ermeni halkıyla dostluk köprüleri kuracağız. Türkiye-Ermenistan sınırı koÅŸulsuz olarak açılacak.
‘Asgari ücret ve emekli maaşı 1800 lira olacak’
Asgari ücret ilk etapta net olarak bin 800 liraya çıkarılacak. Bin 800 lira asgari ücret DÄ°SK’in 4 kiÅŸilik bir aile için belirlediÄŸi ücretin yarısıdır, bu rakam böyle belirlenmiÅŸtir. Az kazanandan az çok kazanandan çok vergi alınacak. Çalışanların ve emekçilerin üzerindeki vergi yükünü azaltacağız. Kredi kartı borçları faizlerini yeniden düzenleyeceÄŸiz. Örtülü ödeneÄŸi tamamen kaldıracağız, kimse örtülü ödenek almayacak.
Sosyal yardım deÄŸil, sosyal hak diyoruz. Asgari ücrette olduÄŸu gibi en düşük emekli maaşını bin 800 TL’ye çıkaracağız. Çalışan emekliden prim kesilmeyecek. SaÄŸlık ihtiyaçları bedelsiz karşılanacak. Tüm iÅŸ yerleri ve sosyal alanlar engellilerin kullanımına uygun hale getirilecek.
‘Yeni AVM’ye izin yok’
Tarım işçilerini tamamı sosyal güvence altına alınacak. GDO’yu tümden yasaklayacağız. 2B orman arazilerinin ranta açılma sürecine son vereceÄŸiz. Arazilerin çiftçilere dağıtılmasını saÄŸlayacağız. Kent meydanlarını koruyacağız, hiçbir çılgın projeye izin vermeyeceÄŸiz. Åžehir merkezlerine yeni AVM açılmasına izin ve ruhsat vermeyeceÄŸiz. Ekonomiyi deÄŸer üretenlerin ekonomisi haline getireceÄŸiz.