Agos
Hrant Dink cinayeti yaÅŸandığı dönemde Ä°stanbul Valisi olarak görev yapan eski İçiÅŸleri Bakanı Muammer Güler, Dink Cinayeti Davası’nda tanık olarak dinlendi.
Ä°stanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülen duruÅŸmaya tutuklu ve tutuksuz bazı sanıklar katıldı.
Güler, cinayetle ilgili TBMM Araştırma Komisyonu ve başka değişik kuruluşlara daha önce bilgi verdiğini hatırlattı.
Valilik görüşmesi
Hrant Dink, 24 Åžubat 2004 tarihinde Sabiha Gökçen’le ilgili haberi yayımladıktan sonra Ä°stanbul ValiliÄŸi’ne çaÄŸrılmış, Vali Yardımcısı ve MÄ°T görevlileri kendisiyle görüşme yapmıştı. Dink görüşmeye dair yazdığı yazıda ”Zaten de konuÅŸmaların içeriÄŸinden, beni hangi amaçla oraya çağırdıkları belliydi. Haddimi bilmeliydim… Dikkatli olmalıydım… Yoksa iyi olmazdı!†diye yazmıştı. Daha önce soruÅŸturma aÅŸamasında ifade veren dönemin Ä°stanbul Vali Yardımcısı Ergun Güngör, söz konusu görüşmenin, Genelkurmay BaÅŸkanlığı tarafından MÄ°T MüsteÅŸarı aranarak talep edildiÄŸini ve bu talebin kendisine Vali Güler tarafından iletildiÄŸini iddia etmiÅŸti. Güler ise Ergun Gungör’ün görüşmeye dair kendisine bilgi verdiÄŸini, kendisinin talimat vermediÄŸini iddia etti.
Güler, görüşmeye dair şunları söyledi,
”Sabiha Gökçen yazısı üzerine kamuoyunda infial oluÅŸtu. Basının ve deÄŸiÅŸik kurumların açıklamaları oldu. O görüşme cinayetten 2 yıl 10 ay 25 gün önce yapıldı. Ancak Hrant Dink, ölümünden bir hafta önce yazdı. Sanki öldürülmeden bir hafta önce ValiliÄŸe çaÄŸrılmış gibi kamuoyunda yanlış bir kanaat oluÅŸtu. Görüşme kendisinden bilgi alınması ve hassasiyetlerin aktarılması ve haber kaynağının sorulmasıydı. Görüşmeyi yapan kiÅŸi Valilik’teki azınlıklardan sorumlu vali yardımcısıdır. Tehdit ve baskı yoktur. Aradan geçen zaman zarfında da Dink’in bir beyanı olmamıştır. Daha sonra müfettiÅŸ incelemeleri de yapıldı. MüfettiÅŸlerin talepleri yerine getirildi.”
”Görüşmenin cinayetle hiçbir bağı yoktur. Kamuoyundaki hassasiyet paylaşılmıştır. Vali Yardımcısı Ergun Güngör’ün, bana böyle bir görüşme talebi olduÄŸunu ilettiÄŸini hatılıyorum. BaÅŸka detay hatırlamıyor. Sabiha Gökçen, haberindeki bilgiyi nereden aldığı sorulmuÅŸtur. Basın özgürlüğü kapsamında yapılan bu haberin sıkıntılar yarttığı ifade edildi. Baskı ve tehdit söz konusu deÄŸildir. Hrant Dink, aradan geçen zaman içinde hassasiyetlerini yazabilir ilgili kurumlara baÅŸvurabilirdi. Ama ölümünden hemen önce yazdığı için sanki baskı oluÅŸturulduÄŸu, gözdağı verildiÄŸi gibi bir algı oluÅŸtu.”
”Bu tip görüşmeler resmi organizasyonla yapılmaz. Azınlık iÅŸlerinden sorumlu olduÄŸu için Vali Yardımısı’nın odasında yapılması uygun görüldü. Bu aba altından sopa göstermek gibi bir durum deÄŸildir.”
”Görüşmenin talimatını kimden geldiÄŸinin bir önemi yok. Ben Ergun Güngör’ün beni bilgilendirdiÄŸini hatırlıyorum. Önemli olan görüşmenin yapılmasıdır. Valilik’te yapılmış olması samimiyetin göstergesidir.”
”Görüşmenin Genelkurmay’dan istendiÄŸini bilmiyorum. Benim tasarrufumda deÄŸil. O kısımları beni alakadar etmez.”
”Görüşmeden sonra bir deÄŸerlendirmede bulunmadık. İçiÅŸleri Bakanlığı’na da bilgi verilmedi. MÄ°T’le de görüşmedim. Ä°stihbarat kendi iÅŸini yapar. Hrant Dink’ten belge alındığından da haberim yok”
‘Bana bilgi verilmedi’
Güler, Trabzon Emniyet Ä°stihbaratı’ndan Ä°stanbul Emniyet Ä°stihbarat Åžubesi’ne, cinayet öncesinde Yasin Hayal’in Ä°stanbul’da Hrant Dink’e yönelik ses getirici eylem yapacağı bilgisinin gönderildiÄŸi ve kardeÅŸi Osman Hayal’in Ä°stanbul’da olduÄŸu yönündeki yazıyla ilgili olarak da açıklama yaptı.
”Trabzon Emniyet’inde 11 ay boyunca yürütülen soruÅŸturması ve takibi var. Dinlemelerin yapıldığını biliyoruz. Benim bu yazıdan cinayet sonrasında bilgim oldu. Emniyet Genel Müdürlüğü’ne 20 ‘ya yakın yazı yazılmış ve bunlardan sadece bir tanesi Ä°stanbul’a gelmiÅŸ. Ham bir bilgi notu olduÄŸunu biliyoruz. Ä°stihbarat Åžube Müdürü ve Ä°l Emniyet Müdürü’nün bilgisi olmamış. Åžahsıma da bilgi verilmedi. Çok önemli olan konularda Ä°l Valisi’ne bilgi verilir.
‘Koruma talebi yoktu’
Güler, Hrant Dink’e dönük koruma tedbirlerinin neden alınmadığına iliÅŸkin de konuÅŸtu.
”Kendisinin bir koruma talebi olmadı. Koruma YönetmeliÄŸi açıktır. Bu yönetmelik hükümleri gereÄŸince istihbarat birimleri koruma tedbiri konusunda teklif yapar. Teklif yapılmamış. Yasal süreç baÅŸlatılmadı.”
”Dink’in koruma istemediÄŸi konusunda emniyetten bana kanaat iletildi.
”Hrant Dink’in 301. Madde’den dolayı yargılamaları çerçevesinde protestolar olduÄŸunu biliyorum. Bu tip protestolar zaman zaman olur. Rahmetli Mutafyan’ın talebi üzerine Ermeni kurumlarında koruma tedbiri alınmıştı. Agos ve çevresi de dahil edilerek.”
”Konunun asıl dayanağı Trabzon’daki soruÅŸturma. Takip sonucunda Ä°stihbarat Dairesi ve Trabzon’dan bilgi gelmediÄŸi için Ä°stanbul Emniyeti de böyle bir talepte bulunmamıştır. Ä°l Emniyet Müdürü böyle bir teklif getirseydi önlem alırdı.”
”Ä°stanbul Ä°stihbarat’a gönderilen yazı ham. Yer, zaman, kiÅŸiler, ihtimaller yok. Ä°stihbarat inceleme yapmış, öyle biri olmadığını tespit etmiÅŸ. Trabzon Emniyeti, elindeki bilgileri Ä°stihbarat Daire BaÅŸkanlığı’na bildirmesine raÄŸmen Ä°stanbul Emniyeti’ne bilgi verilmedi. Bilgi intikal edilseydi gereken yapılırdı”
Cinayet günü ve sonrası
Güler, cinayet günü ve hemen sonrasında Bakanlıkların olaya el koymasının doÄŸal olduÄŸunu ve süreci Ä°stanbul Cumhuriyet BaÅŸsavcılığı’ın yürüttüğünü söyledi. Güler, cinayetin hemen ardından failin yakalanmasına dönük çalışma yapıldığını ve daha önce gelen istihbarat yazısının gündeme gelmediÄŸini söyledi.