Yervant Gobelyan’ı Kaybettik

Agos Gazetesi

Gazetemizin duayen ismi yazarımız, ağabeyimiz, öğretmenimiz, Ermeni edebiyatının son yüzyılda yetiştirdiği en önemli gazeteci yazarlardan biri olan Yervant Gobelyan 15 Aralık geceyarısında tedavi olmak için uzun süredir bulunduğu Yedikule Surp Pırgiç Ermeni Hastanesi’nde hayatını kaybetti. Sevenlerine, edebiyat camiasına ve ailesine baş sağlığı diliyoruz.

Yervant Gobelyan, İzmit Bardizag (Bahçecik) kökenli bir Ermeni ailenin dört çocuğundan biri. 1923’te İstanbul Rumelihisarı’nda doğdu. İlk eğitimini önce semtin Tateosyan Okulu’nda, daha sonra Taksim Esayan Okulu’nda aldı; 1937’de mezun oldu ve bir daha hiç okula gitmedi. Bakkal çıraklığı, oto tamirciliği, marangozluk, nikelajcılık gibi birçok işlerde çalıştı. Dayısının kişisel kütüphanesinden yararlanarak kendini sürekli geliştirdi.

İkinci Dünya Savaşı sırasında dört yıl askerlik yaptı. Askerde, yeni Ermeni ÅŸiirinin öncülerinden Haygazun Kalustyan’la tanıştı. Bir diÄŸer öncü ÅŸair Garbis Cancikyan’la daha önce Samatya’da, üyelerinin çoÄŸu Ermeni gençler olan Hilal Bandosu’nda tanışmış, dost olmuÅŸlardı. 1940’larda İstanbul’da ilerici bir akım büyük bir hızla tüm edebiyat çevrelerini etkilemekteydi. Taksim’deki Eptalofos Kahvehanesi ise onların buluÅŸma yeriydi…

Gobelyan’ın şiirlerden oluşan ilk kitabı, Yerani Te [Keşke] adıyla yayınlanır (1948) ve bunu yazarın emniyette sorgulanması izler; bu yüzden Haçik Amiryan’ın Carakayt gazetesinden ayrılmak zorunda kalır. Aynı yıl Hagop Sıvaslıyan’la birlikte Eminönü Çakmakçılar Yokuşu Sümbüllü Han’da Onnig Aktaryan Matbaası’nda Luys [Işık] adlı haftalık gazeteyi çıkarmaya başlarlar. Bu gazete de parasızlık nedeniyle ancak bir buçuk yıl yayınlanabilir. O günlerde askerden yeni dönen Rupen Maşoyan ile birlikte Babıali’de, Reşit Efendi Han’daki Hagop Aprahamyan Matbaası’nda başyazarlığını Gobelyan’ın üstlendiği Tebibuçuk yıl sonra Luys [Işığa Doğru] haftalık dergisini çıkarırlar (1950). Bu dergi de bir parasızlıktan kapanır. Yervant Gobelyan o sırada yeni kurulmakta olan Ayk [Şafak] günlük gazetesinden aldığı davetle 1953’te Beyrut’a giderek gazetenin yayın yönetmenliğini üstlenir; Beyrut’taki Ermenice dergilerde öyküleri yer alır. 1954’te İstanbul’a geri dönerek Marmara gazetesinde çalışır, 1957’de tekrar Beyrut’a döner. Uzun süre Ispürk [Diaspora] haftalık dergisinin ve Sevan yayınevinin yayın kurulunda yer alır. 1965’te Avrupa’ya gitmek üzere geldiği İstanbul’da kalarak Marmara gazetesinin yazı işlerinde görev alır. Hagop Sıvaslıyan’ın çıkardığı Baykar [Mücadele] haGobelyan, gazeteciliğinin yanı sıra 1970’te Gobel Yayınevi’ni kurar. Portsank ftalık gazetesinin de başyazarlığını üstlenir. [Bela] haftalık mizah dergisini dokuz sayı yayınlar. İzleyen yıllarda iki yıl Jamanak [Zaman] gazetesinde, daha sonra yine Marmara gazetesinde çalışır.

Yervant Gobelyan yazmayı sürdürmekte, Ermenice ve Türkçe yazı ve araştırmaları haftalık Agos [Çığır] gazetesinde yayınlanmaktadır.

Eserleri

Yerani Te [KeÅŸke], (Tebi Luys Yayını – 1948);
Khıcanıgarner [Mozaikler], (1968);
AÅŸkarhi İnnerrort HıraÅŸalikı [Dünyanın Dokuzuncu Harikası], (Gobel Yayınevi – 1972);
Yeraz ÇunetsoÄŸ Martig [Düşsüz YaÅŸayan İnsanlar], (Rışduni Karakızyan Edebiyat Dizisi – 1984);
Menk Anunı “Hay DzaÄŸig” Tırink [Ermeni Çiçek Dedik Adına], (Nork Yayınevi – 1991);
HoÄŸov Mıgırdıvadzner [Toprakla Vaftiz Edilenler], (Nork Yayınevi – 1992);
Yotn Orı HeÄŸ Mı [Yedi Günde Bir], (Nork Yayınevi – 1995);
Giaynki Lusantsken [YaÅŸamın Kenarından], (Aras Yayıncılık – 1998);
Memleketini Özleyen Yengeç (Aras Yayıncılık – 1998)